Waar op te letten tijdens een discussie?

Discussiëren is altijd al moeilijk geweest, al hebben ze het er ons met de jaren ook niet makkelijker op gemaakt. Vroeger werden we tenminste nog voorzien van feiten, deed men aan onderzoeksjournalistiek, gaf men gefundeerde argumenten. Tegenwoordig is het de dagelijkse kommer en kwel van clickbait journalisten die ons zelfs fake news durven voorschotelen, samen met halve waarheden en soms volledige leugens. De media laat ons al geruime tijd in de steek, en dat is wat mij betreft een understatement.

Maar dat is natuurlijk niet de hoofdreden dat discussiëren moeilijk is. Waarom is het eigenlijk zo moeilijk? Simpel, omdat er in een discussie verschillende niveaus zitten van argumenten die mensen gebruiken.

Je hebt feiten, vaststellingen, overtuigingen en voorspellingen. En die worden rap door elkaar gebruikt waardoor de discussie alle kanten opgaat, met als resultaat dat de kern van de discussie regelmatig vergeten wordt. Bewust en onbewust.

Feiten: ze zijn juist, altijd

Een mogelijk definitie: Feiten zijn bewijzen. En onze taal gebruikt het woord ‘feit’ ook op die manier.

  • achter de feiten aanlopen [pas iets doen als het te laat is]
  • een strafbaar feit [iets waarvoor de rechter je kan straffen]
  • in feite heeft hij gelijk [hij heeft inderdaad gelijk]
  • het is een feit dat … [het staat vast]
  • de feiten aan het licht brengen [laten zien wat werkelijk gebeurd is]
  • iemand met zijn neus op de feiten drukken [hem dwingen te zien hoe het werkelijk is]
  • een voldongen feit [waar niets aan te veranderen is]

Feiten worden onderverdeeld in 3 criteria zijnde daden, gebeurtenissen en data.

De afbeelding hierboven is grijs. Dat is een vaststaand feit, niemand die dat kan ontkennen. Al zullen er natuurlijk zijn die dat gaan, of op zijn minst willen, proberen. Hier alvast een eerste tip: “Ik stel voor dat we die mensen voortaan in de discussie links laten liggen. Of rechts, je mag kiezen.”

Ontkennen is echter iets anders dan spelen met de feiten, en dat is iets waar sommigen nogal bedreven in zijn. Zo zullen er bepaalde politici en mediafiguren zijn die grijs benoemen als vijftig procent zwart, of vijftig procent wit. De reden dat men dat doet is ook heel simpel. Als bepaalde politici dit doen is dat omdat de feiten schadelijk zijn voor hen. Verschillende media doen dit omdat de feiten minder, of niet, zullen aanslaan. Wat betekent minder zullen opbrengen.

Daden

Een mogelijke definitie: wat je met opzet doet.

  • een daad stellen [iets met nadruk doen, zodat anderen het zien]
  • de daad bij het woord voegen [het zeggen en het meteen doen]
  • een onrechtmatige daad [waarvoor je strafbaar bent]
  • geen woorden maar daden [niet praten maar doen]

Mensen die een goede daad verrichten lopen dikwijls de kans om gerecupereerd te worden. Je ziet ze plots in tijdlijnen van sommige politici verschijnen, en de media zal er geheid munt uit proberen slaan. Maar meestal beperkt dat aantal goede daden, voor een doodnormale ziel zoals de meeste onder ons, zich tot één.

Een voorbeeld: Hugo Chavez bijvoorbeeld liet zijn volk studeren en in 2005 werd Venezuela, na Cuba in 1961, het tweede land van Latijns-Amerika dat door de Unesco vrij van analfabetisme verklaard werd.

Hier spreek je van twee daden:

  1. Hugo Chavez liet zijn volk studeren.
  2. Unesco verklaarde Venezuela vrij van analfabetisme.

Er zijn echter ook onmensen die herdacht worden door de slechte daden die ze deden. Breivik bijvoorbeeld, en meer commentaar is daar echt niet voor nodig.

Afsluitend heb je mensen die daden van anderen proberen ontkennen. Ik verwijs graag naar de eerste tip die ik gaf.

De conclusie is simpel: De geschiedenis zit vol met daden die niet te ontkennen vallen, en dat maakt van hen feiten.

Gebeurtenissen

Een mogelijke definitie: Een voorval of een reeks van met elkaar verband houdende voorvallen.

De moord op Frans Ferdinand van Oostenrijk (en zijn vrouw) in Sarajevo vormde mede de aanleiding voor de Eerste Wereldoorlog. Zowel de moord als de Eerste Wereldoorlog zijn gebeurtenissen. En net zoals bij daden is de geschiedenis daar rijkelijk mee gevuld.

Dat de moord aanleiding gaf tot, dat is een feit, net zoals het bestaan van de Eerste Wereldoorlog een feit is.

En het zal niemand verbazen, maar er zijn er ook weer die gebeurtenissen ontkennen, of proberen verdraaien. Opnieuw zie tip 1.

Een voorbeeld: Negationisten, je weet wel, van die idioten die de holocaust proberen te ontkennen. Opnieuw verwijs ik naar de eerste tip, als je zo iemand tegen komt in de discussie.

De conclusie is simpel: De geschiedenis zit vol met gebeurtenissen die niet te ontkennen vallen, en dat maakt van hen feiten.

Data

Een mogelijke definitie: Feiten die verzameld worden om antwoord te kunnen geven op vragen die gesteld worden. Synoniem: gegevens. Data vormen dus de basis voor informatie.

Data bestaat uit een reeks vaststaande zaken, en zo zijn er wel wat. Laten we bijvoorbeeld eens kijken naar wat Belgische bevolkingsstatistieken (2018) en er zelf een kleine rekenoefening mee uitvoeren.

Als je nu de vraag stelt: “Hoeveel mensen werden er Belg?”, dan is dat antwoord voor 100% gekend. Het valt immers niet te ontkennen dat er 2.696 mensen Belg werden, net zoals het niet te ontkennen valt dat dit dan ging over 0.024% van de bevolking.

Echter, welk cijfer je gebruikt, en waarom, dat is belangrijk in een discussie.

Dat spelen met cijfers gaat trouwens ver. Daarom geef ik jullie een tweede tip: “Als bepaalde politici of media het hebben over procenten, kijk dan eens naar de cijfers. En omgekeerd.”

Een voorbeeld: Per dag komt 10% van de treinen te laat aan. Je kunt dan kiezen om te zeggen dat 90% van hen op tijd komt, of 10% te laat is. In beide gevallen zeg je hetzelfde, maar toch.

De conclusie is simpel: Daden en gebeurtenissen zorgen voor data die niet te ontkennen valt, en dat maakt van hen feiten.

Overtuigingen

Hier begint het al wat moeilijker te worden. Om een open deur in te stampen, er zijn mensen die geloven in God maar onder hen zullen bitter weinig wetenschappers terug te vinden zijn. En toch geloven sommigen dat, zijn ze er van overtuigd dat hij bestaat. Maar echte feiten, om dat te bewijzen, zijn er niet te vinden.

Het is ongeveer hetzelfde met ideologieën, met dat verschil dat er wel regelmatig feiten aan te verbinden zijn.

Om mezelf als voorbeeld te nemen, ik ben een anarchist. In het kort uitgelegd geloof ik dat een maatschappij perfect kan werken zonder dat er een bepaalde hiërarchie hoeft te zijn. En zo zijn er vele aanhangers, van verschillende ideologieën. Maar bewijzen dat ze werkt, mijn anarchistische maatschappij, dat kan ik niet.

Ideologische discussies zijn plezant, maar in deze bestaat geen juist of fout. Het zijn semantische discussies.

Er kan ook niemand zeggen dat een bepaalde ideologie wel, of niet, werkt, zolang je niet kan bewijzen dat de ideologie door iedereen voor 100% werd gevolgd en voor 100% ideologisch werd uitgevoerd.

Wat je wél kan doen is discussiëren over daden en gebeurtenissen die het gevolg waren van een ideologische overtuiging. Voorbeelden zat..

Een voorbeeld: IS pleegt aanslagen omwille van het geloof in hun kalifaat. Niet omwille van hun geloof als Moslim. Opnieuw verwijs ik naar de eerste tip, als je zo iemand tegen komt in de discussie.

De conclusie is simpel: Een ideologie daar discussieer je ideologisch over. Feiten die voortkwamen uit een ideologie kan je gebruiken om je punt te maken. Tenminste als die voldoen aan de definitie van ‘feiten’.

Voorspellingen

Uit voorgaande feiten en overtuigingen volgen al eens voorspellingen. En dat die niet makkelijk te maken zijn dat bewijzen onze weermannen en vrouwen enkele keren per jaar. Ondanks alle data waarover ze beschikken. Moet je jezelf maar eens afvragen hoe moeilijk dat is.

Of toch niet?

Weermannen –en vrouwen hun voorspellingen zijn immers meer goed dan fout. Ja toch? Het is dus wel degelijk mogelijk om voorspellingen te doen. En hoe meer data je hebt over daden en gebeurtenissen, hoe meer feitelijke gegevens je hebt, hoe nauwkeuriger die voorspelling kan worden.

De conclusie is simpel: Een voorspelling kan plezant zijn om over te discussiëren, maar in hoeverre de voorspelling correct is, dat zullen de feiten bepalen. Van op dat moment tot op het moment dat de voorspelling zelf een feit wordt, of niet wordt.

Enkele verduidelijkingen

  • Dé linkse of rechtse media: Kort gezegd, die bestaat niet. Dé media is een verzamelnaam voor elke televisiezender, elke krant en elke radiopost en alles wat onder e-media valt. Je hebt er die zich ideologisch links of rechts profileren, waarvan je – mits feiten – kan stellen dat ze links of rechts zijn. Maar het houdt er gewoon een keiharde economische realiteit op na: winst maken.
  • Winst maken is niet links of rechts. Hoeveel winst je maakte is een feit. Wat je met die winst deed een daad. Met je winst kan je ook gebeurtenissen laten plaatsvinden. Maar hoe je die winst gaat gebruiken, dat is een ideologische keuze en die kan je ideologisch kaderen. Semantisch of feitelijk.
  • Het is de schuld van de sossen. Onzin. De sossen, dat is een verzamelnaam. Dat betekent dat elke socialistische strekking schuldig zou zijn aan iets. Trust me, als anarchist ben ik nog maar zelden akkoord gegaan met een beleidsmaatregel, laat staan dat je de schuld daarvan bij mij kan leggen. De schuld van de sociaaldemocraten dan? Van zodra meerdere partijen mee besturen, en dus mee beslissen kan het nooit de schuld van één partij zijn.
  • Binnen enkele jaren praten we allemaal Arabisch. Er zijn ocharme 6,5% Moslims in België, en dat na enkele decennia van migratie. Studies, gebaseerd op wetenschappelijk feiten, spreken van een maximale verdubbeling van dat aantal tegen 2050. En dan nog enkel als de drie volgende decennia migratie uiterst hoog is.

Wat nu?

Ik heb ook geen pasklaar antwoord. Ik probeer zoveel mogelijk te kaderen wat ik schrijf. Soms zijn dat feiten, dan weer ideologische overtuigingen en soms voorspellingen.

Wat ik wel weet is dat met de jaren geleerd heb om regelmatig terug te grijpen naar de eerste regel. Alsook naar de tweede regel, die je eigenlijk mag interpreteren als: “Slik niet alles wat je hoort en leest, maar onderzoek de dingen die je echt interesseren.”

Besteed in feitelijke discussies geen aandacht aan ontkenners. En probeer in discussies de aandacht op het onderwerp te houden. Er zijn er immers ook die er maar al te graag van alles en nog wat bij sleuren, omdat ze de feiten niet willen aanvaarden.

Laat in ideologische discussies ruimte voor elkaars mening.

En maak voorspellingen op basis van feiten, en niet op basis van schrik of een ander buikgevoel.

Afsluitend een derde tip, misschien wel de belangrijkste: “Heb respect voor elkaar in de discussie. Schelden heeft nog nooit iemand geholpen.”

Spread the love
  • 118
  •  
  •  
  • 1
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
    119
    Shares

Leave A Comment?

U bent geen robot, toch? * Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.